رضوا

عرفان


رضوارضوا
وحیمدیریت
عقلدرباره ما
عشقتماس با ما


فلسفه



عرفان
سخن روز : 


موضوعات: عـرفـان و اخـلاق, عرفان نظري
نوشته شده در دوشنبه, ۱۱ شهریور ۱۳۹۲ | نویسنده دکتر حسن اردشيري لاجيمي

تأثیر امام صادق(ع) بر تصوف و عرفان اسلامی

بسم الله الرحمن الرحیم

تأثیر امام صادق(ع) بر تصوف و عرفان اسلامی

images[1]

یکی از آثار عظیم تلاش علمی امام صادق(ع) در حوزۀ تصوف و عرفان اسلامی ظهور و بروز پیدا کرد و همانطوری که اکثری علوم با حضور آثار و شاگردان آن امام همام رشد نمود و پویایی یافت تصوف و عرفان اسلامی نیز از این نقطه های عطفی را به خود دیده است.

یکی از شاخص ترین مباحث در عرفان اسلامی ، جعل اصطلاح «معرفت» می باشد که با ظهور این اصطلاح و مفاهیم مربوطه توانست جهت خاصی به تصوف  و عرفان اسلامی بدهد. اولین کسی که در میان متصوفه مطرح کرد جناب ذوالنون مصری بود که با تحقیقات جدید محققینی چون «پل نویا» معلوم گشته است که ایشان این دید را با استفاده از تفسیر امام صادق(ع) که توسط یکی از شاگردان سلوکی آن حضرت(ع) تدوین گردیده و است و امروز یا تلاش عارف بزرگ عبدالرحمن سلمی(ره) به دست ما رسیده است، این نظریه را مطرح نموده است.

پل نویا مطرح می کند که امام صادق(ع) در تفسیر خود برای اولین بار این اصطلاح کلیدی معرفت را بیان نموده است و همچنین آن را دو گونه دانسته است:

۱-معرفت عقلی

۲-معرفت قلبی

آنچه که منظور نظر امام(ع) بوده است، معرفت نوع دوم بوده و زیرا که در این تفسیر امام(ع) فرموده اند که «لا عقل یعرفه» یعنی عقل خدا را نمی شناسد.(تفسیر آیۀ ۱۴۳ سورۀ اعراف)

آن امام همام(ع) در تفسیر آیۀ ۱۶۰ سورۀ اعراف می فرمایند:

«از معرفت دوازده چشمه روان شد تا اهل هر مرتبه ای ، در مقام خود، و به قدر خویش، از یکی از این چشمه ها بنوشند:

اولین چشمه، چشمۀ توحید است.

دومین چشمۀ عبودیت و سرور به آن.

سوم، چشمۀ اخلاص

چهارم؛چشمه صدق

پنجم؛چشمۀ تواضع

ششم؛چشمۀ رضا و تفویض

هفتم؛ چشمۀ طمأنیه و وقار

هشتم؛ چشمۀ سخا و توکل به خدا

نهم؛ چشمۀ یقین

دهم؛ چشمۀ عقل

یازدهم؛ چشمۀ محبت

دوازدهم؛ چشمۀ انس و خلوت و آن چشمۀ خود معرفت است که از آن همۀ این چشمه ها جوشیدن می گیرد. کسی که از یکی از این چشمه ها می نوشد، از حلاوت آن حظ می برد و آرزوی چشمۀ بالاتر می کند، و بدین گونه از چشمه ای به چشمۀ دیگر می رود تا به اصل می رسد؛ و چون به اصل رسید، در حق تحقق می یابد.»

بقول پل نویا، این مطلب منقول از امام(ع) شایان اهمیت اساسی در عرفان اسلامی می باشد. زیرا علاوه بر تبیین معرفت در عرفان اسلامی، ساختار تجربۀ عرفانی را که صعود از چشمه ای به چشمۀ دیگر است را به وضوح نشان می دهد.(پل نویا،تفسیر قرآنی و زبان عرفانی،ص۱۴۰و۱۴۱).

نکته ها:

۱-نقش کلیدی امام صادق(ع) در اصل معرفت و تصوف

۲-ذوالنون مصری، اصطلاح معرفت را از امام صادق(ع) اخذ نمودند

۳-منشأ بحث مقامات و احوال و منازل از امام صادق(ع) بوده است.

و …

انشاء الله در فرصت های دیگر به تفصیل بیشتر به این مطالب می پردازیم.



برچسب: , ,
| ۴ دیدگاه
  1. نمالوکس گفت:

    سلام. بسیار مطلب مفید و حائز اهمیتی بود. ممنونم.

  2. امید گفت:

    سلام
    اهل بیت همیشه فلسفه و تصوف رو مردود اعلام کردند حالا شما چجوری میای میگی تلاش امام صادق در حوزه ی تصوف … ؟؟؟؟؟
    خجالت هم خوب چیزیه جدن !!!!!

عقل
عرفانبازگشت به بالاي سايت             وحی پرينت صفحه




رضوا | اخبار | درباره رضوا | تماس با رضوا | رضوا در فيس بوك | رضوا در گوگل پلاس آخرين بروزرساني سايت   جمعه, ۱ خرداد ۱۳۹۴



Powered By Wordpress - Designer: RezaOnline.net
بهینه سازی سایت : سئو