رضوا

عرفان


رضوارضوا
وحیمدیریت
عقلدرباره ما
عشقتماس با ما


فلسفه



عرفان
سخن روز : 


موضوعات: عـرفـان و اخـلاق, عرفان نظري
نوشته شده در شنبه, ۲۴ تیر ۱۳۹۱ | نویسنده دکتر حسن اردشيري لاجيمي

اعیان ثابته

بسم الله الرحمن الرحیم

اعیان ثابته

برای درک درست هر علمی، نیازمند شناخت اصطلاحات مربوط به آن علم است. در واقع اصطلاحات کلید ورود به دنیای علوم است. و یکی از اصطلاحات مهم و کلیدی عرفان اسلامی اصطلاح «اعیان ثابته» است.

اعیان ثابته؛

اعیان به فتح، جمع عین است، و بزرگان و برادران و هم چشمان و ذاتها را گویند.

و در اصطلاح سالکان؛ اعیان صور علمیه را و در اصطلاح حکما ماهیات اشیاء را گویند.

اعیان، صور اسماء الهیه و ارواح مظاهر اعیان و اشباح مظاهر ارواحند.

حقیقت انسان، اول در اعیان ثابته و بعد از آن در ارواح مجرده تجلی کرد.

در اصطلاح سالکان، صور اسماء الهی را که صور معقولۀ در علم حق را گویند.

اعیان ثابته دو اعتبار دارد:

۱)صور اسماءاند؛ مانند بدنها نسبت به ارواح هستند.

۲)حقایق اعیان خارجی اند، مانند ارواح نسبت به ابدان هستند.

اعیان ثابته به اعتباری دیگر دوگونه اند:

۱)کلی= ماهیات و حقایق

۲)جزئی = هویات

اعیان ثابته به اعتبار آنکه عین ذاتی هستند، که متجلی بتعین خاصی و نسبت معینه است.

تجلی ملازم با مظهر است و مظهر عین ثابت است. همان تجلی و ظهور اصل وجود با تعین خاص است.

تجلی حتی اگر تجلی سرابی باشد، چون تجلی حق است ملازم با فیض اقدس است. و منشاء ظهور اعیان، تجلی حق به فیض اقدس است. و علت تجلی اول، حب ذاتی حق به ذات است.

فیض دو گونه است:

۱)فیض اقدس

۲)فیض مقدس

با اولی اعیان ثابته، حاصل می شوند و با دومی لوازم و توابع اعیان در خارج حاصل می شوند.

مرتبه ظهور تفصیل اعیان و اسماء را مقام واحدیت گویند. و تجلی حق در مظاهر مفصله را مقام خلق نامیده اند.

اعیان به حسب امکان وجود و امتناع آن به دو قسم تقسیم می شود:

۱)ممکنات

۲)ممتنعات

اعیان ممکنات:

۱)اعیان جوهریه، کلاً متبوع اند.

۲)اعیان عرضیه، کلاً تابع هستند.

اعیان جوهریه:

۱٫بسیط جسمانی

۲٫بسیط روحانی

۳٫بسیط در خارج دون عقل

۴٫مرکب در عقل دون خارج

۵٫مرکب در خارج دون عقل

اعیان جوهری و عرضیه نیز تقسیم می شوند به:

۱)اجناس عالیه

۲)اجناس متوسطه

۳)اجناس سافله

تذکر:

اعیان ثابته، که مفاهیم و ماهیات امکانی باشند، یک نحوه ثبوت و تقرر در علم حق دارند، هر مفهومی از ماهیات که عمومیت آن بیشتر است، در علم ربوبی تمامتر است. و همان ماهیت کلی نسبت به مفاهیمی که در حیطۀ آن مفهوم واقعند، اصالت دارد و بقیۀ مفاهیم تابع و ظهور آن عین کلی سِعی می باشند. تا برسد به نازلترین مفهوم.

لذا آخرین تعیّن عینِ ثابت هر نوعی، فرد مادی داثر موجود در عالم شهادت است.

شاه نعمت الله ولی دربارۀ اعیان ثابته سروده است:

            عین ثابت عالم علمست و فیض منبسط       

                                                             عین موجود آنکه اشیاء را بجمع آراستی

و

باز اعیان ظل اسماء حقند        باز اسماء ظل ذات مطلقند

ذات او در اسم پیدا آمده         اسم در اعیان هویدا آمده

اسم وعین وروح وجسم این هرچهار

ظل  یک   ذاتند   نیکو   یاد   دار

شمس مغربی در این رابطه گوید:

هست  یک  عین  این  همه  اعیان      یا  مسمی  است  این  همه  اسماء

ذات ووجه است واسم ونعمت وصفت    عقل و نفس است و طبع و شکل و هوا

جمله    نقش   معینات   ویند       هر چه هست از زمین و هم زسما

منابع:

۱٫دکتر سید جعفر سجادی،فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی

۲٫تهانوی، کشاف اصطلاحات الفنون

۳٫علامه حسن زادۀ آملی،دروس شرح فصوص الحکم

۴٫داود قیصری، شرح فصوص الحکم ابن عربی، تصحیح علامه حسن زادۀ آملی

۵٫استاد سید جلال الدین آشتیانی، شرح مقدمۀ قیصری بر فصوص الحکم

 

 



برچسب: ,
| بدون دیدگاه

عقل
عرفانبازگشت به بالاي سايت             وحی پرينت صفحه




رضوا | اخبار | درباره رضوا | تماس با رضوا | رضوا در فيس بوك | رضوا در گوگل پلاس آخرين بروزرساني سايت   جمعه, ۱ خرداد ۱۳۹۴



Powered By Wordpress - Designer: RezaOnline.net
بهینه سازی سایت : سئو